Adliye Personeli Becayişi Nasıl Yapılır?
Adliye personeli (zabıt kâtibi, mübaşir, hizmetli vb.) becayişinin şartlarını, başvuru adımlarını ve isteğe bağlı nakille farkını 657 sayılı Kanun ve Adalet Bakanlığı yönetmeliğine dayanarak anlatıyoruz.
Bu yazı 27 Temmuz 2026 itibarıyla güncel bilgilerle hazırlanmıştır.
Adliye personeli becayişi, aynı sınıf ve unvanda görev yapan iki adliye çalışanının (zabıt kâtibi, mübaşir, hizmetli, teknisyen, şoför gibi) karşılıklı olarak görev yerlerini değiştirmesidir. Dayanağı 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 73. maddesidir. Başvuru bağlı bulunulan adalet komisyonuna dilekçeyle yapılır; komisyonun muvafakati ve Adalet Bakanlığı'nın onayıyla sonuçlanır.
Adliye personeli becayişi nedir?
Adliye personeli becayişi, adliyelerde 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesi kapsamında kadrolu çalışan ve atamaları adalet komisyonlarının teklifiyle yapılan personelin (zabıt kâtibi, mübaşir, hizmetli, teknisyen, şoför ve benzeri unvanlar) karşılıklı yer değiştirme talebidir. Dayanağı, 657 sayılı Kanun'un 73. maddesindeki "aynı Kurumun başka başka yerlerde bulunan aynı sınıftaki memurları, karşılıklı olarak yer değiştirme suretiyle atanmalarını isteyebilirler" hükmüdür.
Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nde, öğretmen ve sağlık personeli yönetmeliklerinden farklı olarak, "karşılıklı yer değiştirme" başlıklı ayrı bir madde bulunmuyor. Bu nedenle becayiş talepleri, yönetmeliğin 22. maddesindeki "Naklen Atama Esasları" çerçevesinde, iki tarafın talebi eşleştirilerek değerlendirilir.
Adliye personeli becayişinin şartları nelerdir?
Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 22. maddesine göre, unvan ve sınıf değişikliği olmaksızın naklen atanabilmek (dolayısıyla becayiş yapabilmek) için:
- Hizmet süresi: Görev yapılan adalet komisyonu yetki alanında en az iki yıl hizmet etmiş olmak gerekir. Askerlikte, açıkta ve aylıksız izinde geçirilen süreler ile hastalık raporlarının üç aydan fazlası bu sürenin hesabında dikkate alınmaz.
- Kadro ve ihtiyaç uygunluğu: Gidilmek istenen yerde durumuna uygun bir kadro ve ihtiyaç bulunması gerekir.
- Disiplin durumu: Son görev yerindeki eylemiyle ilgili olarak son iki yıl içinde uyarma ve kınama dışında herhangi bir disiplin cezası almamış olmak gerekir.
- Karşılıklı rıza: 657 sayılı Kanun madde 73 gereği her iki tarafın da gönüllü olarak talepte bulunması ve aynı sınıfta yer alması gerekir.
Unvan ve derece uyumuna ilişkin uygulama komisyondan komisyona farklılık gösterebilir; bu konuda net bilgi almak için bağlı bulunduğunuz adalet komisyonu personel bürosuna danışmanız önerilir.
Adliye personeli becayiş başvurusu nasıl yapılır?
- Eşleşme bulma: becayisler.com gibi platformlar üzerinden karşılıklı yer değiştirmek istediğiniz adliye personelini bulabilirsiniz.
- Dilekçe hazırlama: Her iki taraf ayrı ayrı dilekçe ile başvurur; dilekçede mevcut görev yeri, istenen görev yeri ve gerekçe belirtilir.
- Belgelerin tamamlanması: Yönetmeliğin 30. maddesine göre dilekçe, bağlı olunan adalet komisyonunun muvafakat kararı, hizmet cetveli, sicil özeti, varsa disiplin cezalarına dair belgeler ve son iki yıl içindeki askerlik/izin/rapor sürelerini gösteren belge istenir.
- Adalet komisyonuna teslim: Belgeler, personelin bağlı bulunduğu adalet komisyonu personel bürosuna teslim edilir.
- Değerlendirme ve onay: Komisyonun uygun görmesi hâlinde talep Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'ne iletilir; Bakanlık onayıyla atama kesinleşir ve ilgili personele tebliğ edilir.
Adliye personeli becayişinde hangi unvanlar kapsam dahilindedir?
Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin kapsam maddesine göre; adli ve idari yargı hâkim ve Cumhuriyet savcıları, hâkim ve savcı yardımcıları, icra müdürleri, icra müdür yardımcıları, icra kâtipleri, adalet uzmanları ve adalet uzman yardımcıları ile ceza infaz kurumları ve tutukevleri kontrolör ve stajyer kontrolörleri bu yönetmeliğin kapsamı dışındadır. Zabıt kâtibi, mübaşir, hizmetli, teknisyen, şoför, idare memuru gibi 657 sayılı Kanun'un 4/A maddesine tabi taşra teşkilatı personeli ise yönetmelik kapsamındadır ve becayiş talepleri bu kapsamda değerlendirilir.
İcra müdür ve kâtipleri gibi ayrı bir atama-nakil rejimine tabi unvanlarda yer değişikliği farklı düzenlemelere bağlı olabilir; kendi unvanınıza özgü kuralları bağlı bulunduğunuz adalet komisyonundan teyit etmeniz gerekir.
Adliye personeli becayişi ile isteğe bağlı nakil arasındaki fark nedir?
Becayiş, iki personelin karşılıklı anlaşmasıyla 657 sayılı Kanun madde 73 kapsamında yapılan bireysel bir taleptir. İsteğe bağlı nakil ise Adalet Bakanlığı'nın yönetmeliğin 22/C maddesi uyarınca yılda en az bir kez topluca yürüttüğü, hizmet puanı ve kadro/ihtiyaç durumuna göre merkezi bir yerleştirme sürecidir; personel en fazla beş tercih yapar ve sistem puana göre yerleştirme yapar.
| Özellik | Becayiş | İsteğe Bağlı Nakil |
|---|---|---|
| Dayanak | 657 sayılı Kanun md. 73 | Adalet Bakanlığı Yönetmeliği md. 22/C |
| Süreç | İki tarafın karşılıklı anlaşması | Merkezi, hizmet puanına dayalı yerleştirme |
| Zamanlama | Yönetmelikte sabit bir dönem belirtilmemiştir | Yılda en az bir kez, ilan edilen tarihlerde |
| Tercih sayısı | Taraflar birbirini doğrudan seçer | En fazla 5 tercih yapılır |
| Onay mercii | Adalet komisyonu + Bakanlık onayı | Bakanlık (Personel Genel Müdürlüğü) |
Örneğin 2024 yılında yürütülen isteğe bağlı nakil çalışmasında, son görev yeri bölgesine göre en az iki ile beş yıl arasında değişen hizmet süresi şartı aranmış ve başvurular UYAP üzerinden alınmıştır. Bu süreç becayişten bağımsız işler; aynı yıl içinde her iki yola da başvurulabilir, ancak isteğe bağlı nakil kapsamında ataması yapılıp sonradan mazeretsiz feragat edenlere ertesi yılki başvuruda puan kesintisi uygulanabilmektedir.
Sık Sorulan Sorular
Adliye personeli becayişinde belirli bir hizmet süresi şartı var mı? Evet. Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği'nin 22. maddesine göre, görev yapılan adalet komisyonu yetki alanında en az iki yıl hizmet etmiş olmak gerekir.
Becayiş başvurusu hangi makama yapılır? Başvuru, personelin bağlı bulunduğu adalet komisyonuna dilekçeyle yapılır. Komisyonun muvafakat kararı ve Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü'nün onayı gerekir.
Farklı unvanlar arasında becayiş yapılabilir mi? 657 sayılı Kanun madde 73, becayişi "aynı sınıftaki memurlar" ile sınırlar. Unvan ve derece uyumunun nasıl değerlendirileceği komisyondan komisyona farklılık gösterebileceğinden, bu konuda kesin bilgi için bağlı bulunduğunuz adalet komisyonuna danışmanız gerekir.
Becayiş talebi ne zaman değerlendirilir? Yönetmelikte becayiş için ayrı, sabit bir başvuru dönemi belirtilmemiştir; talepler adalet komisyonlarınca kadro ve ihtiyaç durumuna göre yıl içinde değerlendirilir.
Kaynaklar
- 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu, Madde 73 (Karşılıklı yer değiştirme) — https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.657.pdf — erişim: 27.07.2026
- Adalet Bakanlığı Memur Sınav, Atama ve Nakil Yönetmeliği, Madde 2 (Kapsam), Madde 22 (Naklen Atama Esasları), Madde 22/C (İsteğe bağlı yer değiştirme), Madde 30 (Naklen Atamalarda İstenecek Belgeler) — https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/yonetmelik/7.5.5015.pdf — Resmî Gazete Tarihi: 10.07.2003, Sayı: 25164 — erişim: 27.07.2026
- T.C. Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü, "Kadrolu Personelin İsteğe Bağlı Nakil Çalışması" duyurusu — https://pgm.adalet.gov.tr/Home/SayfaDetay/kadrolu-personelin-istege-bagli-nakil-calismasi03052024031738 — yayım tarihi: 03.05.2024, erişim: 27.07.2026
Güncel becayiş ilanlarını incelemek ve eşleşme bulmak için becayisler.com/becayis-ilanlari adresini ziyaret edebilirsiniz.